De vraag leeft niet alleen bij overheden. Ook bedrijven kijken kritischer naar hun afhankelijkheid op het gebied van technologie. Het Nederlandse hostingsbedrijf Cyso krijgt naar eigen zeggen steeds vaker telefoontjes van organisaties die willen weten hoe zij hun IT naar Europa kunnen brengen. Het advies is meestal niet om alles in één keer te verhuizen, maar om bewust te bepalen welke data en toepassingen bij welke leverancier worden ondergebracht en daarbij meerdere clouds te gebruiken.
Ook op Europees niveau ontstaan initiatieven om die keuzevrijheid te vergroten. Eurostack bouwt een Europese digitale waardeketen, van cloud en connectiviteit tot AI en software. Het Sovereign Cloud Manifest, de Nederlandse Open Cloud Alliantie – met onder meer KPN, Intermax en Uniserver – en het Duitse Tech Allianz – opgezet door Ionos en Nextcloud – laten zien dat digitale soevereiniteit ook binnen Nederland en Duitsland steeds nadrukkelijker wordt georganiseerd.
Europa hoeft dan ook niet één nieuwe Microsoft te bouwen. Een realistischer model is een ecosysteem waarin verschillende Europese bedrijven onderdelen van de technologieketen leveren: Stackit of Leaseweb voor infrastructuur, SAP voor bedrijfssoftware en Nextcloud voor de digitale werkplek, maar ook Europese AI-bedrijven voor toepassingen en modellen. Open standaarden zijn daarbij essentieel. Zo kunnen organisaties data en toepassingen verplaatsen zonder afhankelijk te worden van één leverancier, het zogeheten vendor lock-in.
Binnen de politiek krijgt deze koers steeds meer steun. Eurostack is opgenomen in het Duitse coalitieakkoord en de deelstaat Schleswig-Holstein stapt binnen de deelstaatoverheid gefaseerd over van Microsoftprogramma’s naar open-sourcealternatieven. Daarmee verschuift digitale autonomie van een abstract beleidsdoel naar concrete keuzes.
Bedrijven kijken kritischer naar IT-afhankelijkheid
De behoefte aan externe IT-dienstverlening blijft in Nederland en Duitsland groeien. Soevereiniteit krijgt daarbij een steeds grotere invloed op de keuzes voor IT-systemen, zo blijkt uit cijfers van Whitelane Research. Deze laten zien dat bedrijven niet alleen zoeken naar meer capaciteit en innovatie, maar ook bewuster kijken naar de herkomst, controle en afhankelijkheid van hun IT-leveranciers.
Duitse en Nederlandse alternatieven voor hyperscalers
Duitsland en Nederland beschikken over een groeiend aantal cloudbedrijven dat een Europees alternatief biedt voor hyperscalers. De bedrijven onderscheiden zich vooral met lokale datacenters, Europese wetgeving, open technologie en meer controle over data en infrastructuur.
Ionos Cloud / Nextcloud
Ionos en Nextcloud bieden met Ionos Nextcloud Workspace een complete digitale werkplek op Duitse infrastructuur en daarmee een alternatief voor Microsoft 365. Het platform combineert opslag, e-mail, agenda, videobellen en AI-functies, draait in Duitse datacenters en richt zich vooral op overheden en middelgrote bedrijven die controle over hun data belangrijk vinden.
Stackit
Stackit is een soevereine Europese cloud met de financiële en operationele slagkracht van Schwartz Digits, onderdeel van de Duitse Schwarz Gruppe achter Lidl en Kaufland. Het bedrijf breidt uit naar de Benelux en heeft een raamovereenkomst met de Nederlandse overheid. Ook is Stackit geselecteerd voor Europese cloudprojecten.
T-Systems
T-Systems, onderdeel van Deutsche Telekom, combineert eigen Europese cloudinfrastructuur met telecomnetwerken. Het biedt met T Cloud een alternatief voor Amerikaanse cloudplatformen en richt zich vooral op grote ondernemingen, overheden en organisaties met hoge eisen aan veiligheid, continuïteit en beheer..
Hetzner
Hetzner biedt krachtige cloudinfrastructuur vanuit eigen datacenters, zonder de complexiteit van een traditionele hyperscaler. Het bedrijf werd in 1997 opgericht en groeide uit tot een belangrijke Duitse aanbieder van cloudservers, dedicated servers en opslag, met grote energiezuinige datacenterparken in onder meer Neurenberg en Falkenstein.
SAP
SAP combineert Europese cloud en AI met een sterke positie in bedrijfssoftware. Het bedrijf begon in 1972 met vijf oprichters en groeide uit tot een wereldwijd softwareconcern met meer dan 100.000 medewerkers. Het bedrijf is vooral bekend om ERP-software waarmee organisaties financiën, logistiek, HR en andere bedrijfsprocessen centraal beheren.
Noris network
Noris network biedt Duitse cloudinfrastructuur met een sterke focus op gevoelige en bedrijfskritische gegevens. Het bedrijf werd in 1993 opgericht en levert cloud, colocatie, netwerken, cybersecurity en beheerde applicaties. Het bedrijf beschikt over meerdere eigen datacenters verspreid over Duitsland en richt zich sterk op organisaties met hoge eisen aan beveiliging en compliance.
Uniserver
Uniserver bouwt Nederlandse cloudinfrastructuur die speciaal is ingericht voor cruciale en gevoelige bedrijfsprocessen. Het bedrijf beheert private en soevereine cloudinfrastructuur voor onder meer zorginstellingen, overheden, energiebedrijven en andere organisaties met bedrijfskritische systemen. Het legt sterk de nadruk op controle over data, infrastructuur en jurisdictie.
Cyso Cloud
Cyso Cloud biedt een open cloudarchitectuur, waarmee applicaties en data gemakkelijker verplaatsbaar blijven en de afhankelijkheid van één leverancier wordt beperkt. De Nederlandse public en private cloud is gebaseerd op open-source technologie zoals Openstack en omvat onder meer compute, opslag en Kubernetes.
KPN
KPN combineert Europese cloudtechnologie met Nederlandse datacenters, netwerken, beheer en een lokaal aanspreekpunt. Het bedrijf bouwt samen met het Duitse Stackit aan een Europese Sovereign Cloud en verzorgt in Nederland de integratie, managed services en governance, terwijl ook een Nederlandse cloudzone wordt ingericht.
Leaseweb
Leaseweb combineert Europese cloudalternatieven met de schaal en internationale dekking van een mondiale infrastructuurprovider. De Nederlandse onderneming beschikt over een internationaal netwerk van datacenters en biedt public en private cloud, dedicated servers, opslag en managed Kubernetes. Het vernieuwde public-cloudplatform gebruikt onder meer Openstack.
Intermax
Intermax is een Nederlandse bedrijf dat sovereign cloud combineert met 24/7-beheer voor organisaties waar continuïteit essentieel is. Het levert volledig beheerde private cloud voor onder meer zorg, overheid en andere maatschappelijk kritieke organisaties. Data en beheer kunnen volledig in Nederland blijven. De diensten omvatten ook databases, Kubernetes en GPU-capaciteit.
BIT
BIT beschikt over een eigen Nederlandse datacenterinfrastructuur, waardoor zowel de fysieke infrastructuur als het technische beheer lokaal kan blijven. Het bedrijf levert cloud, hosting, connectiviteit en colocatie vanuit drie eigen datacenters in Ede en richt zich op organisaties met hoge eisen aan beschikbaarheid, veiligheid en persoonlijke ondersteuning.
Tekst: Hendrike Oosterhof