Business opportunities in Germany’s Net Zero Valley: Rheinisches Revier
May 20, Rotterdam | The energy transition is reshaping industrial heartlands — and creating new business for those ready...
Bekijk wat je gemist hebt
De achtergrond van deze structurele verandering is dat Rheinisches Revier tot op heden de grootste bruinkoolregio van Europa is, maar dat de Ausstieg uit bruinkool uiterlijk in 2032 gerealiseerd moet zijn. Dit biedt de mogelijkheid om nieuwe perspectieven voor de industrie te ontwikkelen, waarbij waterstof een belangrijke rol moet krijgen.
Hij verwijst daarbij naar energie-intensieve bedrijven zoals de chemieparken en metaalverwerkende bedrijven langs de Rijn:
Voor deze bedrijven zal waterstof in de toekomst relevant zijn. Want niet alle processen kunnen worden geëlektrificeerd. Voor delen van de industrie blijft een moleculaire energiedrager noodzakelijk.
Bovendien beschikt de buurregio over terreinen voor bedrijven die ruimte nodig hebben. Daarnaast heeft de regio ervaring op het gebied van energiebeleid voor de industriële basis. “Juist deze randvoorwaarden zorgen voor acceptatie van nieuwe technologieën”, aldus Pollotzek.
Het Rijnlandse gebied staat met deze ontwikkeling overigens niet alleen. Net als enkele andere Duitse regio´s stemt Rheinisches Revier de waterstofstrategie af op de Europese Net Zero Industrial Act. Met deze wet wil de EU de positie van Europa op het gebied van klimaatneutrale technologieën de komende jaren versterken. “Hoe ambitieus dit doel ook is”, zegt Pollotzek, “het doel is om tegen 2030 ongeveer 40 procent van de jaarlijkse behoefte aan strategische netto-nul-technologieën binnen de EU te produceren. Het Rijnlandse gebied wil daarom op lange termijn een Net Zero Valley zijn.”
Pollotzek wijst erop dat dit voor regio's als Rheinisches Revier meer is dan alleen een politiek kader. De ambitie kan processen versnellen en de regio internationaal zichtbaarder maken, meent hij. Daarin ziet hij ook een kans voor bedrijven. Pollotzek benadrukt dat verschillende cijfers deze ambitie onderbouwen. Voor de structurele transformatie is in het Rijnlandse gebied ongeveer 14,8 miljard euro beschikbaar: “Deze middelen vloeien vooral naar infrastructuur, ruimtelijke ontwikkeling en projecten. Daarmee scheppen ze de voorwaarden waardoor bedrijven zich kunnen vestigen.” De waterstofinfrastructuur in de aangrenzende regio moet daar deel van uitmaken.
Investeringen in het Duitse waterstofnetwerk zijn in 2024 goedgekeurd. Deze omvatten meer dan 9.000 kilometer en moeten tegen 2032 in gebruik worden genomen. Ongeveer 60 procent daarvan is gebaseerd op herbestemming van bestaande aardgasleidingen. In Noordrijn-Westfalen moet volgens Pollotzek tegen 2032 ongeveer 1.700 kilometer waterstoftransportnetwerk ontstaan. Deze infrastructuur is belangrijk voor industriële bedrijven en mede bepalend voor de vraag of waterstof economisch kan worden ingezet. Hij bestempeld deze aansluiting daarom `als een belangrijk strategisch voordeel´ voor zijn regio.
Een ander voordeel dat Pollotzek voor Rheinisches Revier noemt, is het bestaande onderzoeks- en ontwikkelingsecosysteem. In het nabijgelegen Jülich ontstaat een cluster rond een waterstofproject. De regio stelt 860 miljoen euro beschikbaar om het onderzoek en de ontwikkeling van een waterstofregio te stimuleren. „Daarnaast is er het onderzoek van de RWTH Aachen, het Forschungszentrum Jülich en diverse instituten”, aldus Pollotzek. Hierdoor zijn er voldoende opgeleide vakmensen en technici in de regio.
Pollotzek benadrukt echter dat onderzoek en innovatie alléén niet voldoende zijn. De stap van „lab“ naar „fab“, dus van onderzoek naar industriële toepassing, is eveneens belangrijk. Juist hier ziet hij kansen voor bedrijven die er vroeg bij willen zijn. Wie technologieën, componenten of industriële oplossingen aanbiedt, vindt in de regio een groeiend ecosysteem.
De regio heeft volgens Pollotzek nog meer concrete locatievoordelen. Naast de beschikbare ruimte, de behoefte vanuit de industrie en de onderzoeksinstellingen spelen ook de nabijheid van logistieke assen, havens en de Nederlandse en Belgische buren een rol. En niet in de laatste plaats is er, zoals Pollotzek benadrukt, "de bestaande bereidheid in de regio. De mensen zijn vertrouwd met de industrie. Dat vergemakkelijkt vestigingen. Voor nieuwe bedrijven betekent dit: ze worden niet geconfronteerd met een abstract toekomstplan, maar met een regio die de industriële transitie actief nastreeft en ondersteunt.”
Hij wijst er daarom op dat dit voor Nederlandse bedrijven in de waterstofsector een pluspunt kan zijn: “Rheinisches Revier biedt kansen voor partners in de hele waterstofwaardeketen. Dat kunnen fabrikanten van componenten zijn, installatiebouwers, logistieke bedrijven of industriële eindgebruikers. In de regio draait het dus niet alleen om de productie van waterstof, maar ook om transport, opslag, gebruik en technische systemen.”
De nabijheid van de Nederlandse economie ziet hij als voordeel. Hij ervaart Nederland als snel in de besluitvorming, pragmatisch en internationaal verbonden. Het Rijnlandse gebied biedt daarentegen ruimte, industrie en nabijheid tot onderzoek. Samen vormt dit een solide basis voor samenwerking: “De regio combineert structurele verandering en industriële competentie met waterstofstrategie. Dat creëert een omgeving met reële kansen voor bedrijven.”
Tekst: René de Monchy
