Er is een einde gekomen aan jarenlange onzekerheid over de financiering van de uitbreiding van het Duitse elektriciteitsnet. Drie internationale investeerders – de Nederlandse pensioenuitvoerder APG (namens pensioenfonds ABP), het Noorse staatsinvesteringsfonds Norges Bank Investment Management en het Singaporese staatsinvesteringsfonds GIC – investeren gezamenlijk tot 9,5 miljard euro in Tennet Duitsland en nemen daarmee 46% van de aandelen in handen.
Het Nederlandse Tennet Holding, dat volledig eigendom is van de Nederlandse staat, probeerde de afgelopen jaren meerdere keren zijn Duitse activiteiten te verkopen of er externe investeerders bij te betrekken. De reden hiervoor is de enorme investeringsopgave voor het onderhoud en de uitbreiding van het Duitse hoogspanningsnet, die Tennet niet zelfstandig kan dragen. Bovendien zijn deze investeringen volgens de Nederlandse regering geen kerntaak van een Nederlands staatsbedrijf. De onderhandelingen tussen Nederland en de Duitse regering over een volledige overname van Tennet Duitsland zijn vorig jaar stukgelopen.
Een andere optie die werd overwogen, was een beursgang. Uiteindelijk namen het Nederlandse ministerie van Financiën en TenneT samen de beslissing om investeerders toegang te geven. Deze keuze is gebaseerd op vier criteria: de financiële gevolgen voor de Nederlandse staat, een marktconforme prijs, het waarborgen van Nederlandse publieke belangen en een werkbare bestuursstructuur.
Met deze investering van 9,5 miljard euro kan Tennet Duitsland haar omvangrijke investeringsprogramma op land en op zee met volle kracht uitvoeren.
~ Manon van Beek
Goed nieuws dus voor Tennet-CEO en DNHK-bestuurslid Manon van Beek:
"Ik ben blij dat we na een lange en intensieve periode, in nauwe samenwerking met het ministerie van Financiën, een solide oplossing hebben gevonden voor de financiering van Tennet Duitsland. Met de toetreding van drie sterke private investeerders is de volledige benodigde kapitaalvoorziening voor de komende jaren verzekerd. Daarmee komt er een einde aan een lange periode – eigenlijk mijn hele tijd bij Tennet – van onzekerheid en is er duidelijkheid en stabiliteit gecreëerd voor de toekomst. Met de investering van 9,5 miljard euro kan Tennet Duitsland zijn ambitieuze investeringsprogramma op land en op zee met volle kracht uitvoeren."
Tennet Holding blijft aandeelhouder. De Duitse regering overweegt momenteel een minderheidsbelang. Nederland en Duitsland blijven bovendien nauw samenwerken op het gebied van innovatie, systeemintegratie en bij de verdere uitvoering van het 2-GW-programma op de Noordzee.
De Nederlandse minister van Financiën Eelco Heinen spreekt van een belangrijke deal:
"De deelname van deze private investeerders draagt bij aan het versterken van de Europese energie-infrastructuur. Dit is van groot belang voor onze energiezekerheid."
In de Duitse media werd het nieuws overwegend positief ontvangen en wordt benadrukt dat de Duitse economie afhankelijk is van een stabiele stroomvoorziening, omdat elke stroomstoring, ook al duurt deze maar enkele seconden, bedrijven veel geld kost. Het Handelsblatt spreekt van een “doorbraak in de Duitse energietransitie”: de deal is in meerdere opzichten belangrijk voor Duitsland als vestigingsplaats. Enerzijds maakt hij een enorme uitbreiding van de elektriciteitsnetinfrastructuur mogelijk, wat een voorwaarde is voor de energietransitie, aangezien Tennet Duitsland tot 2029 ongeveer 65 miljard euro in zijn eigen elektriciteitsnetten wil investeren. Anderzijds toont de transactie aan dat internationale spelers in Duitsland geloven, aldus het Handelsblatt.
Maar er zijn ook sceptische geluiden in Duitsland: voor consumenten zal elektriciteit waarschijnlijk duurder worden, omdat investeerders natuurlijk rendement verwachten. De kosten hiervoor zullen waarschijnlijk door de consument worden gedragen in de vorm van hogere netwerktarieven.
Tekst: Janine Damm
